PLOVILA I ČAMCI

Plovilo ili plovni objekat je naprava koja pluta i kreće se po površini vode ili zaroni i kreće se ispod nivoa površine vode.



PODJELA PLOVILA

 

Prema sredini u kojoj plove:

- riječna i jezerska

- morska

 

Prema materijalu od kojih su građena:

- drvena

- metalna

- plastična

 

Prema pogonu:

- ljudska snaga – vesla – čamac, galija

- vjetar – jedra – jedrenjak

- para – parni motor – parobrod

- nafta – motor sa unutrašnjim sagorijevanjem – motorni brod

- električna energija – elektro motor – podmornica, batiskaf

- akcija – reakcija, mlazni motor – gliser, vodeni skuteri

 

Prema konstrukciji trupa:

- katamaran – dva spojena trupa

- jednotrupni

 

Osnovna podjela plovila:

- splav

- čamac

- ponton

- vodeni skuter

- brod

  civilni brodovi: jahta, putnički brod, teretni brod, tanker, ribarski brod

  ratni brodovi: torpedni čamac, korveta, fregata, minolovac, minopolagač, torpiljerka, krstarica, razarač, nosač aviona, nosač raketa

- podmornica

- batiskaf



ČAMAC

 

Čamac je otvoren ili poluzatvoren plovni objekat koritastog oblika, manjih dimenzija. Može se kretati uz pomoć ljudske snage, vjetra ili mehaničke snage.

 

Prema vodi u kojoj plove čamci se dijele na:

- riječne

- jezerske

- morske

 

Prema vrsti pogona:

- čamci koji se kreću ljudskom snagom (vesla, lopatice ili motke, npr. londra)

- čamci na jedra

- čamci s mehaničkim pogonom

 

Prema upotrebi:

- čamci vojne mornarice

- čamci na trgovačkim brodovima

- lučki čamci

- ribarski čamci

- sportski čamci

- čamci za obalno spasavanje

- brzi trkački čamci

 

Čamci se mogu kategorisati po pogonu:

- bez napajanja (plima ili riječna struja)

- pokreću ih članovi posade (vesla, lopatice, štap)

- pokreće ih jedro

- tegljenje (ljudi, životinje ili drugo plovilo)

- pokreću ih motori (unutrašnje sagorijevanje, para, baterije)

 


 

ČUN

 

Čun je najmanje plovilo, odnosno čamac. Ima plitko, ravno dno i oštre ili odrezane strane. Obično je od drveta, dužine do 3 m i pokreće se veslima.

 

Koristi se na rijekama i jezerima. Čun je karakterističan za Skadarsko jezero gdje se koristi za ribolov.

 

Vještina izrade čunova nalazi se u registru nematerijalnog kulturnog nasljeđa Crne Gore.

 

Čun se izrađuje od drveta, ima ravno i blago savijeno dno i oštre bokove. Nema klasičnu konstrukciju već deblju oplatu ojačanu pregradom u sredini.

 

Izrada čuna zahtijeva veliko iskustvo i pravilan izbor drveta. Ako se jedna daska pogrešno ugradi, čun neće biti kvalitetan.


© 2026 ZOPT – The Center for Employment, Adult Education and Psychosocial Vocational Rehabilitation. All rights reserved.